W grudniu 2009 r. ceny towarów i usług konsumpcyjnych utrzymały się przeciętnie na poziomie zbliżonym do zanotowanego przed miesiącem. W poszczególnych grupach towarów i usług konsumpcyjnych odnotowano zróżnicowaną dynamikę cen. Największy wpływ na wskaźnik cen towarów i usług konsumpcyjnych ogółem miały w tym okresie podwyżki cen żywności (o 0,5%), a także opłat związanych z mieszkaniem (o 0,1%), które podwyższyły wskaźnik odpowiednio o 0,12 pkt proc. i 0,02 pkt proc. Spadek cen w zakresie rekreacji i kultury (o 1,3 %), a także łączności (o 1,0%) obniżył ten wskaźnik odpowiednio o 0,10 pkt proc. i 0,05 pkt proc.

W IV kwartale br. w  stosunku do kwartału poprzedniego, ceny towarów i usług konsumpcyjnych wzrosły o 0,2% (w porównaniu do analogicznego okresu 2008 r. –o 3,3%). Podrożała odzież i obuwie (o 2,1%). Podniesiono opłaty związane z mieszkaniem, ceny napojów alkoholowych i wyrobów tytoniowych, a także opłaty w zakresie zdrowia (po 0,5%). Obniżyły się ceny towarów i usług konsumpcyjnych w zakresie rekreacji i kultury (o 1,4%) oraz transportu (o 1,1%).

Ceny towarów i usług konsumpcyjnych w okresie dwunastu miesięcy 2009 r. wzrosły o 3,5% (wobec 3,3% w analogicznym okresie 2008 r.). Największy wpływ na wskaźnik cen towarów i usług konsumpcyjnych w okresie styczeń – grudzień 2009 r. miał wzrost opłat związanych z mieszkaniem (1,25 pkt proc.). Dynamika cen żywności i napojów bezalkoholowych oraz transportu ukształtowała wskaźnik cen konsumpcyjnych ogółem na poziomie wyższym odpowiednio o 0,84 pkt proc. i 0,62 pkt proc. Niższe ceny odzieży i obuwia obniżyły ten wskaźnik o 0,33 pkt proc., a spadek opłat w zakresie łączności – o 0,08 pkt proc. Średnie miesięczne tempo wzrostu cen konsumpcyjnych w 2009 r. wyniosło 0,29% (wobec 0,27% w 2008 r.).

Wskaźniki cen towarów i usług konsumpcyjnych

Ceny żywności w grudniu 2009 r. były wyższe niż przed rokiem o 3,3%. Najbardziej podrożało masło (o 16,3%), w związku ze wzrostem cen skupu mleka. Więcej niż w grudniu 2008 r. konsumenci płacili za jaja (o 15,3%), a także za ryby i miód (po 9,0%). Wzrosły ceny mięsa (o 5,4%, w tym wołowego – o 11,4%, drobiu – o 5,5%, a mięsa wieprzowego – o 2,2%). Obserwowany wzrost cen mięsa wpłynął na dynamikę cen wędlin, za które płacono o 6,3% więcej niż przed rokiem. W wyniku wzrostu cen kakao na światowym rynku, podrożała czekolada (o 5,2%). Wzrosły ceny owoców (o 4,9%). Konsumenci więcej płacili za przetwory makaronowe (o 3,7%) i pieczywo (o 1,3%). W konsekwencji wysokich zbiorów zbóż i spadku ich cen obniżyły się ceny mąki (o 7,8%). Potaniały oleje roślinne (o 2,4%), na skutek spadku cen surowców oleistych. O 0,2% mniej należało zapłacić za warzywa. Ceny napojów bezalkoholowych były wyższe niż w grudniu 2008 r. o 4,2%, w tym herbaty – o 5,5%, kawy – o 5,3%, a soków – o 2,5%. Ceny wód mineralnych lub źródlanych obniżyły się o 0,1%.

Za wyroby tytoniowe płacono o 11,6% więcej niż przed rokiem, na co w istotny sposób wpłynęła wprowadzona w 2009 r. podwyżka stawek podatku akcyzowego. Napoje alkoholowe podrożały o 6,0%.

W okresie dwunastu miesięcy 2009 r. ceny obuwia obniżyły się o 7,1%, a odzieży – o 5,8%.

Ceny towarów i usług konsumpcyjnych związanych z mieszkaniem były o 4,9% wyższe niż w grudniu 2008 r. Użytkowanie mieszkania podrożało o 5,5%. Zanotowano wzrost opłat za wywóz nieczystości (śmieci) (o 16,3%), usługi kanalizacyjne (o 11,1%) i zaopatrywanie w wodę (o 8,6%). Podniesiono również opłaty za najem mieszkania (o 3,3%). Nośniki energii podrożały przeciętnie o 5,8%, w tym energia elektryczna – o 10,5%, energia cieplna – o 8,1%, a opał – o 3,4%. Potaniał natomiast gaz ciekły (o 3,8%) oraz gaz ziemny (o 0,7%). Ceny towarów i usług w zakresie wyposażenia mieszkania i prowadzenia gospodarstwa domowego wzrosły o 2,1%. Podrożały środki do prania i czyszczenia (o 2,9%) oraz meble i elementy meblarskie (o 1,1%). Więcej należało zapłacić także za sprzęt gospodarstwa domowego (o 0,3%).

Opłaty związane ze zdrowiem w okresie dwunastu miesięcy 2009 r. wzrosły przeciętnie o 3,2%. Najbardziej podrożały usługi stomatologiczne (o 6,4%). Podniesiono także ceny usług lekarskich (o 4,2%) oraz artykułów farmaceutycznych (o 2,3%). Więcej niż przed rokiem konsumenci płacili za urządzenia i sprzęt terapeutyczny (o 1,4%).

Ceny w zakresie transportu były wyższe niż w grudniu 2008 r. o 7,2%, głównie w wyniku wzrostu  cen paliw do prywatnych środków transportu (o 12,3%). Ceny usług transportowych wzrosły przeciętnie o 4,0%, w tym pasażerski transport kolejowy podrożał o 6,7%, a pasażerski transport drogowy – o 1,8%. Samochody osobowe sprzedawano po cenach o 3,0% wyższych niż przed rokiem.

Opłaty związane z łącznością w okresie dwunastu miesięcy 2009 r. obniżyły się przeciętnie o 1,6%. Niższe niż przed rokiem były ceny sprzętu telekomunikacyjnego (o 3,3%). Obniżyły się opłaty za usługi telekomunikacyjne (łącznie z internetowymi) - o 1,6%. Zanotowano natomiast wzrost cen usług pocztowych (o 1,5%).

Ceny artykułów i usług związanych z rekreacją i kulturą były wyższe niż w grudniu 2008 r. o 1,2%. Droższa była turystyka zorganizowana (o 4,9%, w tym  za granicą – o 7,7%, a  w kraju – o 2,0%). Więcej płacono za usługi w zakresie rekreacji i sportu (o 3,8%). Podwyższono ceny biletów do kin, teatrów i na koncerty (o 3,6%) oraz opłaty za telewizję kablową i cyfrową (o 3,0%). Zanotowano także wzrost cen książek (o 2,7%). Potaniał sprzęt audiowizualny, fotograficzny i informatyczny (o 4,0%).

Opłaty dotyczące edukacji w okresie styczeń – grudzień 2009 r. podwyższono o 2,8%, w tym opłaty za pobyt dziecka w przedszkolu – o 5,5%.

Ceny w zakresie restauracji i hoteli były wyższe niż w grudniu 2008 r. o 4,1%.

Spośród innych towarów i usług, wzrosły ceny usług świadczonych w salonach fryzjerskich, kosmetycznych i zakładach pielęgnacyjnych (o 4,8%). Podrożały środki do higieny osobistej (o 4,1%) oraz wyroby kosmetyczne i perfumeryjne (o 3,2%). Podwyższono opłaty w zakresie opieki społecznej (o 6,0%), w tym opłaty za żłobek – o 4,7%. Odnotowano wzrost cen w zakresie ubezpieczeń (o 0,7%).

Wzrost cen towarów i usług konsumpcyjnych w 2009 r. w stosunku do roku poprzedniego wyniósł 3,5% (wobec odpowiednio 4,2% w 2008 r.) i był wyższy od założonego w ustawie budżetowej o 0,6 pkt proc. Najbardziej wzrosły ceny napojów alkoholowych i wyrobów tytoniowych (o 9,4%), a także towarów i usług związanych z mieszkaniem (o 7,2%). Podwyższono ceny w restauracjach i hotelach (o 5,1%) oraz ceny żywności i napojów bezalkoholowych (o 4,1%). Mniej należało zapłacić za odzież i obuwie (o 7,4%). Niższe były ceny w zakresie transportu (o 2,4%) oraz łączności (o 0,4%).

Największy wpływ na wskaźnik cen towarów i usług konsumpcyjnych w 2009 r. w stosunku do roku 2008 r. miał wzrost cen związanych z mieszkaniem oraz podwyżki cen żywności i napojów bezalkoholowych, które podniosły wskaźnik odpowiednio o 1,77 pkt proc. i o 1,00 pkt proc. Dynamika cen odzieży i obuwia oraz spadek cen w zakresie transportu obniżyły wskaźnik w tym okresie odpowiednio o 0,40 pkt proc. i 0,23 pkt proc.